İhsan Eliaçık Bir Anti-Kapitalist mi?B. İlke Gerçek
Türkiye solunun gündemine Ramazan ayında bir grup İslamcının yaptığı protesto eylemleri giriyor. Ne garip!.. Bu konuda kafaların karışık olduğu görülüyor. Beklenir bir durum. Marksizmi kitap cümleleri olarak algılayan sol, bu cümlelerin yaşanılanlarla bağını kuramaz. Her muhalif söylemi anlamlı bulmak ya da değerli saymak “bize” mi düştü?.. Düşmemeli. Öyleyse müdahale etmek gerekiyor.
İhsan Eliaçık'ın fikirleriyle öne çıktığı bir muhalif söylemle karşı karşıyayız. “İslamda şatafata, lüks tüketime, gösterişe yer var mıdır?” konulu TV tartışmalarını hatırlayın. Sonra bazı sol gazetelerin “iftar protestoları”nı sahiplenircesine haberleştirmesi ve ardından ilahiyatçı-yazar Eliaçık'la yapılan röportajlara yer vermesi... Bir-iki solcu yazardan gelen zayıf eleştiri dışında, “ne oluyor, ne yapıyoruz?” diyen yok. Vah ki vah...
Eliaçık'ın sözlerini mercek altına alıyor ve bu adamın gerçekleri tersyüz edişini yer yer espirili, popüler bir dille yanıtlıyoruz...
Haluk Yurtsever’in Komünizm ve Devlet Anlayışı Üzerine Sesli DüşüncelerMahmut Boyuneğmez
Bu eleştiri yazısını oluşturmaya beni iten, Yusuf Zamir’in gönderdiği “Zihinsel Çorba” başlıklı yazı oldu. Zamir’in yazısındaki tezlerin, Haluk Yurtsever’in proletarya diktatörlüğü ve komünizm konusunda ileri sürmüş olduğu tezlere yakınlığı dikkat çekiciydi. Uzun zamandır fırsat bulamayıp yerine getiremediğim bir işi, bu vesileyle gerçekleştirmek istiyorum. Yazdıklarımı "sesli düşünceler" olarak nitelememin nedeni, içeriğine mutlak doğruluk atfetmediğimdendir. Özellikle "dünya sosyalist devrimi" beklentisine uymayan düşünceler ileri sürdüğümün farkındayım. Fakat öne sürdüğüm fikirlerin ufkumuzu genişletebileceği inancındayım.
Komünizm ve Proletarya Diktatörlüğü Üzerine Üç Değini
MAR
Gönderdiği bir yazıyla katkısını sunan Yusuf Zamir, Marx'ın komünizm (sosyalizm) öncesinde, bir geçiş süreci olarak proletarya diktatörlüğü döneminin olacağını öngördüğünü; proletarya diktatörlüğünün, sosyalizm döneminin devlet tipi şeklinde kavramlaştırılmasının, sosyalizmin "komünizmin alt aşaması" olarak kavranmasının ve bu dönemde sınıfların varlığından bahsedilmesinin yanlış olduğunu belirtmektedir. Hemen belirtelim ki, birkaç yıl önce benzer bir tartışma Gelenek dergisinde de yapılmıştır. Net bir sonuca bağlanmayan bu konuyu, yeniden hatırlattığı için yazara teşekkür ederek, yazısını yayınlıyoruz.
Yusuf Zamir'in yazısının karşısına, içeriğine katıldığımız bir Metin Çulhaoğlu yazısını çıkarıyoruz. Çulhaoğlu bu yazısında, bizim de benimsediğimiz düşünceleri, berraklıkla yazıp, dile getirmiştir.
Çulhaoğlu'nun değerlendirmesine göre daha uç bir yorum olan Babür Pınar'ın yorumunu da, tartışmaya katkı sunması açısından yayınlıyoruz. Babür Pınar’ın Marksizm Tartışmalarına Marksist Bakış adlı kolektif kitaptaki iki yazısından alıntılar sunmak istiyoruz. Bu kitap Sorun Yayınları tarafından, 2009 Aralık ayında basılmıştır.
Lelecan Lele Beni de Bindir!..
Mahmut Boyuneğmez
Habib Taşkın’ın Sosyalist Mezopotamya adlı aylık derginin internet sitesinde rastladığımız, cillop teorisini duyurmak istiyoruz. Bu çığır açan buluşun, öyle dipte köşede kalmasına gönlümüz elvermedi. Sizlere “Mülkiyet-Değer Teorisi”ni gururla takdim ediyoruz. Yazarın makalesinden alıntıları aşağıda bulacaksınız. Ey ahali, “duyduk duymadık demeyin, acı soğan yemeyin”… “Bah-çe-van geldi” (Zeki Müren). Görmeyen kalmasın, duyanlar duymayanlara anlatsın. Gösterimiz başlıııyooor!..
Ahmet İnsel ve Ömer Laçiner’in On Sekiz Brumaire’den Anladıkları Mahmut Boyuneğmez
İletişim Yayınları 1500. kitabı yayınlamış bulunuyor. Bu kitap Marx’ın Louis Bonaparte’ın On Sekiz Brumaire’i adlı eseri. Çeviriyi Tanıl Bora yapmış. Kitaba bir sunuş, bir de sonsöz eklenmiş. Sunuşu Ahmet İnsel, sonsözü Ömer Laçiner yazmış. Biz burada, bu iki yazıyı değerlendirmek istiyoruz.
Cumhuriyetin Kazanımları ve Sol X Tarihsel Miras ve İlericiliğimiz Ateş Uslu X Mahmut Boyuneğmez
Baştan belirtelim bu bir polemik yazısıdır. Belirttiğimiz görüşler hakkında fikri olan varsa, yorumunu ekler. Fakat burada, başka sitelerde gözlediğimiz, polemik adı altında sıkça yapılan “laf dalaşı” olmayacak. Bize göre polemiğin de bir düzeyi olmalıdır. Olumlu örnekler bir yana, hakikaten sol içerisinde görüşlerine karşı çıkılan yazarın ne dediğini dahi anlamadan, yorumlar yapılmaktadır. Örnek olsun, ardı ardına eklenen bir araba dolusu okur yorumu, yazıların altına eklenirken; “ışık hızıyla cevap yetiştirme” telaşına düşülmekte; muhatabın yazısındaki temel düşünceler görülmeyerek, önemsiz ayrıntılar üzerinde durulup eleştiri getirilmekte; “laf olsun torba dolsun” yollu tümüyle okunup bitirilmesi güç olan uzun eleştirel notlar düşülmekte; yazara akıl verilmekte; “Usta” dedikleri Marx ve Engels’ten bağlamından kopuk alıntılarla, bilgiçlik taslanmaktadır…
Eleştirdiğimiz yazı, Ateş Uslu’nun Cumhuriyetin Kazanımları ve Sol başlıklı yazısıdır. Önce Uslu ‘nun Fatih Yaşlı’nın soL haber portalı’nda yayınlanan yazısına getirdiği eleştirileri görelim. Uslu’nun yazısını olduğu gibi aktardıktan sonra, Uslu’nun görüşlerini değerlendirelim. Elbette bu eleştiri yazısında serimledikleri üzerinden… Bu yazıda Yaşlı’nın görüşleri üzerinde durmayacağımızı ve onu savunmaya kalkmayacağımızı da belirtelim.
Ufuk Uras’ın ‘İdeolojilerin Sonu mu?’ Adlı Çalışması - I Mahmut Boyuneğmez
Ufuk Uras’ın İdeolojilerin Sonu mu? adlı çalışması 1992 yılında “Marksist Araştırmaları Destek Ödülü”ne layık bulunuyor. Çalışma bir kitapçık olarak Mart 1993’te basılıyor. Bu kitapçıktan şu bilgilere ulaşıyoruz: Uras’ın ödülün verildiği tarihteki akademik titri Yrd. Doç. 1966-1975 dönemi TİP İstanbul senatörü F. Hikmet İşmen’in yarışmaya 6 milyon lira ödül koyduğu belirtiliyor. Yarışmanın jüri heyetinde Korkut Boratav, Cem Eroğlu, Kenan Somer, Alpaslan Işıklı yer alıyor ve jüri heyetinin başkanı Sadun Aren.
ANTİ-ARSLANOĞLU - Varan 3Mahmut Boyuneğmez
Kaan Arslanoğlu'nun "Evrim Açısından Devrim" adlı kitabının eleştirisinde üçüncü bölüm...
ANTİ-ARSLANOĞLU - Varan 2Mahmut Boyuneğmez
Kaan Arslanoğlu'nun "Evrim Açısından Devrim" adlı kitabının eleştirisi devam ediyor...
Prof. Dr. Ahmet İnsel’den ‘Sol Liberalizm’ DersleriMahmut Boyuneğmez
Yeni Sol Parti girişimi Merkezi Temas Heyeti üyesi Ahmet İnsel'le yapılan bir röportaj, 17 ve 18 Şubat 2010 tarihlerinde, Radikal gazetesinin internet sitesinde yayınlandı. Galatasaray Üniversitesi öğretim üyesi de olan bu profesörle yapılmış olan röportaj, adeta “sol liberalizm” konulu bir ders niteliğinde. İnsel’in sorulan sorulara verdiği cevapları dikkate alarak yazdığım eleştiri yazısını üzerinde tartışılması dileğiyle sizle paylaşıyorum.
Bazı Solcular TEKEL Direnişinden Rahatsız!Erkin Özalp
TEKEL işçilerinin mücadele sürecinde, liberal solcu Ufuk Uras, Ahmet İnsel, Baskın Oran ve Roni Margulies'in foyası belli oldu. Haberveriyorum.net sitesinde yayınlanan yazısıyla Erkin Özalp, bu durumu kanıtlayıp, hatırlatıyor.
Höst 3H!..Canan Savuşur
Okurumuzun gönderdiği bir yazıyı sizle paylaşıyoruz. Mizahi bir bakışla kaleme alınmış, dilinin kemiği olmayan bu yazıda, 3H hareketinin işçi düşmanı tavrı yeriliyor.
Atalay Girgin'in Doğruları ve YanılgısıMAR
08.01.2010 tarihinde Radikal gazetesinin internet sitesinde Atalay Girgin’in, TEKEL işçilerinin eylemlilik sürecini değerlendirdiği yazısı yayınlandı. “Sınıfsal hak, Tekel İşçileri ve Sosyalistler” başlığını taşıyan yazıyı ve bizim yazıya dair eleştirimizi okuyabilirsiniz.
Bir Hegel KarikatürüMahmut Boyuneğmez
Bugüne kadar, İdea Yayınevi, diyalektik.org sitesi ve Aziz Yardımlı'nın "tarihsel materyalizm" ve Marx'ın düşünceleri hakkındaki "acayip" yorumlarını konu alan bir yazıya rastlamadık. Belki yaptıkları işlerin çok olmasındandır, fakat Türkiye'deki Marksistlerin buna tenezzül etmediği de görülüyor. Biz üşenmedik, bir-iki saatlik bir zamanı harcayarak, bir eleştiri yazısı kaleme aldık. Şimdi okurla paylaşma zamanıdır...
Bir Yazıya Düşülen NotlarSoner Gökada
Halil Berktay'ın “Yeni Bir Siyasal Kültüre Doğru” adlı yazısı, 10.10.2009 tarihinde Taraf gazetesinin internet sitesinde yayınlanmış. Bilmiyordum... Siyaset Kahvesi adlı internet sitesinde, Cem Oyvat'ın Halil Berktay'ın fikirlerini eleştiren yazısını okuyunca, bahsettiğim bu yazıdan haberdar oldum. Berktay'ın diğer yazılarını da dikkate alıp eleştirsem, gereksiz yere zaman harcayacaktım. Berktay'ın sadece adı geçen yazısını okumak bile fikirlerini ve konumlanışını yeterince açık ortaya koyuyor. "Yeni Bir Siyasal Kültüre Doğru" başlıklı yazıyı okurken aldığım notları sizle paylaşmaya karar verdim. Berktay'ın yazısındaki her parağrafın altına, düşündüklerimi not düştüm sadece... Belirtmem gerekiyor; yazıdaki argümanların sığlığı şaşkınlık vericiydi. Herne kadar Berktay, politika yapmıyorum, "güncelliğin tarihini gördüğüm gibi yazmaya çalışıyorum" dese de, AKP yandaşı bir poltik konumlanışta olduğu çok açık. Bilmiyorum, AKP güzellemesinin bu kadar içeriksiz ve yavan bir şekilde yapılmasına şaşıp kalacak mısınız?..
Demokrasi Boynunuzdaki Yağlı UrganMehmet Özgür
Sitemize gönderdiği bir yazısıyla katkısını sunan okurumuz Mehmet Özgür'ün yazısını ve MAR'ın yazı hakkında eleştirel değerlendirmelerini yayınlıyoruz...
Çubuk Bükülünce Kırılır…/ Erkin Özalp'in CevabıBilgi İlke Gerçek
Erkin Özalp’i eleştirirken, kişisel bir garezimizin olmadığını açıklıkla belirtelim. Yazdıklarımıza cevap verme lütfunu bizden esirgemezse, MAR bu cevabı yayınlamaktan rahatsız olmayacaktır. Türkiye solunda bırakın eleştiriyi, kişisel husumetler yüzünden “belden aşağı vuruşlar”a sıkça rastlanır ve bu durumların oluşmasında ortalama solcunun düşünsel sığlığının da bir payı olabilir. Ancak “kaş yapayım derken göz çıkarmak” kabul edilemez…